Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 192/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Nghị quyết số 201/2025/QH15, trong đó hướng dẫn cụ thể việc giao chủ đầu tư, thủ tục đầu tư, xây dựng, xác định giá bán, giá thuê mua nhà ở xã hội, nhà ở cho lực lượng vũ trang nhân dân không sử dụng vốn đầu tư công.
Theo Nghị định, việc xác định giá bán, giá thuê mua nhà ở xã hội được thực hiện trên cơ sở phương pháp xác định giá và lợi nhuận định mức theo quy định pháp luật. Chủ đầu tư có trách nhiệm xây dựng giá bán, giá thuê mua và thuê đơn vị tư vấn đủ điều kiện năng lực trong lĩnh vực quản lý chi phí đầu tư xây dựng để thẩm tra trước khi phê duyệt.
Tối thiểu 30 ngày trước khi thông báo tiếp nhận hồ sơ đăng ký mua, thuê mua hoặc tại thời điểm đề nghị công bố điều kiện giao dịch nhà ở hình thành trong tương lai, chủ đầu tư phải gửi hồ sơ giá bán, giá thuê mua đã được thẩm tra, kèm theo quyết định phê duyệt đến Sở Xây dựng nơi có dự án để công khai thông tin trên Cổng thông tin điện tử của UBND cấp tỉnh và Trang thông tin điện tử của Sở Xây dựng.
Sau khi công trình được nghiệm thu đưa vào sử dụng, chủ đầu tư phải thực hiện kiểm toán trong vòng 180 ngày, lập quyết toán chi phí đầu tư và gửi đến Sở Xây dựng để làm căn cứ kiểm tra lại giá bán, giá thuê mua nhà ở xã hội.
Trong thời hạn 30 ngày kể từ khi tiếp nhận đầy đủ hồ sơ, Sở Xây dựng có trách nhiệm phản hồi bằng văn bản và công khai kết quả kiểm tra giá cùng với hồ sơ chính thức trên Cổng thông tin điện tử.
Trường hợp kết quả kiểm toán cho thấy giá bán, giá thuê mua thực tế cao hơn mức đã ký trong hợp đồng, chủ đầu tư không được phép thu thêm. Nếu thấp hơn thì phải hoàn trả lại phần chênh lệch cho người mua, thuê mua.
Ngoài ra, chủ đầu tư không được thu quá 95% giá trị hợp đồng trước khi người mua được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất, đồng thời hoàn tất nghĩa vụ hoàn trả phần chênh lệch nếu có.
Nghị định quy định rõ trách nhiệm pháp lý đối với chủ đầu tư, đơn vị tư vấn, kiểm toán và các tổ chức cá nhân có liên quan.
Mọi hành vi vi phạm đều có thể bị xử lý hành chính, kỷ luật hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự, tùy theo tính chất, mức độ, đồng thời phải bồi thường thiệt hại nếu gây hậu quả.
Chủ đầu tư phải chịu trách nhiệm toàn diện về tính chính xác của hồ sơ, tiến độ thực hiện dự án, chất lượng công trình và tính minh bạch trong việc xác định giá bán, giá thuê mua.
Các tổ chức kiểm toán, thẩm tra cũng phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về kết quả chuyên môn của mình.
Cơ chế kiểm tra, giám sát được phân công cho Thanh tra Chính phủ, các bộ ngành liên quan và UBND cấp tỉnh trong việc tổ chức thanh tra, xử lý vi phạm, giải quyết khiếu nại – tố cáo liên quan đến nhà ở xã hội.
Bộ Quốc phòng, Bộ Công an có trách nhiệm giao chủ đầu tư dự án nhà ở cho lực lượng vũ trang đúng quy định pháp luật, đồng thời giám sát chặt tiến độ thi công và chất lượng công trình.
UBND cấp tỉnh có quyền quyết định giao chủ đầu tư, chấp thuận chủ trương đầu tư nhưng phải bảo đảm công khai, minh bạch, không phát sinh khiếu kiện, đồng thời tổ chức kiểm tra, xử lý chủ đầu tư nếu chậm tiến độ hoặc xây dựng không đạt yêu cầu.
Trường hợp có phản ánh về sai phạm, các cơ quan có thẩm quyền phải kịp thời kiểm tra, xử lý, thu hồi hoặc đình chỉ quyết định giao chủ đầu tư nếu phát hiện vi phạm pháp luật, trục lợi chính sách, làm sai lệch kết quả giao đầu tư.
Bên cạnh đó, chủ đầu tư có trách nhiệm thực hiện kiểm soát chất lượng công trình nhà ở xã hội trong toàn bộ quá trình khảo sát, thiết kế, thẩm định, thi công, nghiệm thu, đảm bảo tuân thủ các quy định pháp luật về xây dựng, phòng cháy chữa cháy, bảo vệ môi trường và các tiêu chuẩn kỹ thuật liên quan.
Nếu cơ quan có thẩm quyền phát hiện công trình có dấu hiệu không an toàn hoặc tiếp nhận phản ánh về chất lượng không đảm bảo, chính quyền địa phương phải chỉ đạo kiểm tra, xử lý theo quy định pháp luật về quản lý chất lượng và bảo trì công trình xây dựng.
🏗️ Nhà ở xã hội – không chỉ là chốn an cư mà còn là thước đo công khai, minh bạch và trách nhiệm trong quản trị đầu tư đô thị.
