Ngày 29/8/2025, Chính phủ ban hành Nghị định số 236/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Nghị quyết số 107/2023/QH15 của Quốc hội về việc áp dụng thuế thu nhập doanh nghiệp bổ sung theo quy định chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu (gọi tắt là thuế tối thiểu toàn cầu). Đây là bước đi quan trọng nhằm bảo đảm thực thi cam kết quốc tế, đồng thời ngăn chặn tình trạng chuyển lợi nhuận, né thuế tại Việt Nam. Nghị định có hiệu lực từ ngày 15/10/2025 và áp dụng cho năm tài chính 2024.
Theo quy định, người nộp thuế là đơn vị hợp thành của tập đoàn đa quốc gia có doanh thu hợp nhất của công ty mẹ tối cao đạt từ 750 triệu EUR trở lên trong ít nhất 2 năm của 4 năm liền kề trước năm tài chính xác định nghĩa vụ thuế. Các trường hợp loại trừ được quy định rõ tại Nghị quyết 107/2023/QH15. Đối với các tập đoàn mới thành lập dưới 4 năm, nếu có ít nhất 2 năm doanh thu hợp nhất từ 750 triệu EUR trở lên thì các đơn vị hợp thành cũng thuộc diện phải nộp thuế.
Nghị định cũng nêu rõ một số trường hợp không phải là đối tượng nộp thuế, bao gồm các trường hợp loại trừ theo quy định tại Điều 2 Nghị quyết 107/2023/QH15; các đơn vị mà trên 95% giá trị được sở hữu bởi các tổ chức đã được loại trừ và hoạt động chỉ nhằm mục đích nắm giữ tài sản, đầu tư vốn hoặc thực hiện các hoạt động phụ trợ; các đơn vị có trên 85% giá trị được sở hữu bởi đơn vị loại trừ và phần lớn thu nhập đến từ cổ tức được miễn hoặc lãi/lỗ vốn chủ sở hữu được loại trừ; các đơn vị thuộc sở hữu của quỹ đầu tư, tổ chức đầu tư bất động sản đủ điều kiện; trường hợp đơn vị phụ trợ được sở hữu toàn bộ bởi tổ chức phi lợi nhuận và doanh thu tập đoàn thấp hơn 750 triệu EUR cùng với dưới ngưỡng 25% doanh thu. Ngoài ra, người nộp thuế có quyền lựa chọn từ bỏ áp dụng quy định loại trừ trong một số trường hợp, với hiệu lực áp dụng trong 5 năm.
Nghị định quy định số thuế thu nhập doanh nghiệp bổ sung được nộp trực tiếp vào ngân sách trung ương. Đơn vị hợp thành chịu trách nhiệm kê khai, nộp thuế theo quy định pháp luật quản lý thuế. Trường hợp đã nộp nhiều hơn số phải nộp, khoản thuế, tiền chậm nộp hoặc phạt nộp thừa sẽ được bù trừ vào các nghĩa vụ thuế còn nợ hoặc trừ vào kỳ nộp tiếp theo. Nếu không còn nợ nghĩa vụ thuế, đơn vị nộp thuế được hoàn trả theo quy định. Thời gian từ lúc phát sinh khoản nộp thừa đến khi cơ quan thuế bù trừ sẽ không tính tiền chậm nộp tương ứng. Trình tự, thủ tục bù trừ và hoàn thuế tuân thủ quy định của pháp luật về quản lý thuế.
Việc ban hành Nghị định số 236/2025/NĐ-CP được đánh giá là bước hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, bảo đảm Việt Nam thực thi đúng cam kết quốc tế trong khuôn khổ thuế tối thiểu toàn cầu của OECD. Đồng thời, Nghị định góp phần bảo vệ nguồn thu ngân sách, tạo môi trường cạnh tranh công bằng giữa doanh nghiệp trong nước và các tập đoàn đa quốc gia.
