Từ năm 2025, xã Chân Mây – Lăng Cô được thành lập trên cơ sở sáp nhập thị trấn Lăng Cô và các xã Lộc Tiến, Lộc Vĩnh, Lộc Thủy, chuyển sang mô hình chính quyền hai cấp trực thuộc thành phố Huế. Sự kiện này không chỉ thay đổi địa giới hành chính mà còn mở ra một giai đoạn mới trong quản trị và phát triển, đặt toàn bộ không gian kinh tế phía Nam Huế – nơi hội tụ khu kinh tế, cảng biển, khu công nghiệp và tài nguyên du lịch hàng đầu miền Trung – vào một đơn vị thống nhất. Mô hình chính quyền hai cấp cho phép quyết sách được truyền đạt nhanh hơn, thủ tục hành chính tinh gọn hơn và cơ chế đầu tư minh bạch hơn, tạo điều kiện thuận lợi để xã tiếp nhận các dự án lớn, đồng bộ hóa hạ tầng, quản lý đất đai, dân cư và môi trường trong một quy hoạch tích hợp. Đây là bước đi quan trọng giúp Chân Mây – Lăng Cô trở thành vùng động lực mới của thành phố Huế, nơi vừa hội tụ yếu tố công nghiệp, thương mại, dịch vụ, vừa giữ vai trò cửa ngõ giao thương quốc tế.
Trên diện tích rộng lớn bao trùm phần lớn Khu kinh tế Chân Mây – Lăng Cô, xã hôm nay thừa hưởng một không gian phát triển chiến lược với quy hoạch đa chức năng: khu công nghiệp, khu công nghệ cao, khu đô thị, du lịch, cảng biển và dịch vụ logistics. Vị trí địa lý của khu kinh tế nằm trên tuyến hành lang kinh tế Đông – Tây, kết nối các tỉnh miền Trung và Tây Nguyên ra biển Đông, đồng thời chỉ cách Đà Nẵng chưa đầy 30 km về phía Nam và trung tâm Huế khoảng 50 km về phía Bắc. Từ đây, hàng hóa có thể dễ dàng tiếp cận các cảng, sân bay và thị trường tiêu thụ lớn, còn khách du lịch thì thuận lợi di chuyển qua các điểm đến nổi tiếng của miền Trung.
Trong lòng khu kinh tế, các khu công nghiệp và cụm công nghiệp được quy hoạch với quỹ đất rộng, hạ tầng đồng bộ, sẵn sàng tiếp nhận các nhà máy sản xuất vật liệu xây dựng, chế biến gỗ, cơ khí, dệt may và công nghiệp hỗ trợ. Khi các doanh nghiệp này đi vào hoạt động, hàng nghìn việc làm mới sẽ được tạo ra, từ lao động kỹ thuật đến lao động quản lý, đồng thời hình thành mạng lưới cung ứng dịch vụ và nguyên liệu tại chỗ. Sự hiện diện của khu công nghiệp bên cạnh cảng biển giúp giảm đáng kể chi phí vận tải, đặc biệt với những ngành hàng đòi hỏi khối lượng vận chuyển lớn, tạo lợi thế cạnh tranh so với nhiều địa phương khác trong khu vực.
Cảng Chân Mây là một trong những hạ tầng quan trọng nhất của xã. Hiện cảng có hai cầu bến với tổng chiều dài 760 mét, độ sâu đủ để đón tàu hàng trọng tải lớn và tàu khách quốc tế. Vị trí chiến lược giữa Huế và Đà Nẵng cùng sự kết nối trực tiếp với Quốc lộ 1A, cao tốc Bắc – Nam và hầm Hải Vân biến nơi đây thành một điểm trung chuyển hàng hóa và hành khách lý tưởng. Cảng không chỉ phục vụ xuất nhập khẩu hàng hóa mà còn là điểm dừng chân của các tàu du lịch biển, mang lại nguồn thu đáng kể từ du lịch và dịch vụ cảng, đồng thời tạo thêm nhiều cơ hội việc làm trong lĩnh vực logistics, sửa chữa tàu, cung ứng nhiên liệu và vật tư kỹ thuật.
Nếu công nghiệp và cảng biển là hai trụ cột kinh tế thì du lịch chính là bản sắc và thế mạnh lâu dài của Chân Mây – Lăng Cô. Nơi đây nổi tiếng với vịnh Lăng Cô, đầm Lập An và dải bờ biển dài với phong cảnh hiếm có, nơi biển xanh, đầm nước mặn và dãy núi Bạch Mã hòa quyện. Các khu nghỉ dưỡng cao cấp, sân golf, hệ thống nhà hàng và dịch vụ trải nghiệm đang từng bước biến Lăng Cô thành điểm đến 4 mùa, nơi du khách có thể vừa tận hưởng kỳ nghỉ biển, vừa tham gia các hoạt động du lịch sinh thái, khám phá văn hóa địa phương và ẩm thực hải sản tươi ngon. Sự kết hợp giữa du lịch và dịch vụ cảng biển, đô thị, công nghiệp hứa hẹn sẽ kéo dài thời gian lưu trú của du khách, tăng nguồn thu cho cộng đồng và nâng tầm thương hiệu du lịch Lăng Cô trên bản đồ quốc tế.
Chân Mây – Lăng Cô còn có lợi thế đặc biệt về liên kết vùng. Trong bán kính ngắn, địa phương này tiếp cận được các cảng hàng không quốc tế, các trung tâm thương mại, công nghệ và dịch vụ lớn của Huế và Đà Nẵng. Hệ thống hạ tầng gồm cao tốc La Sơn – Túy Loan, hầm Hải Vân, Quốc lộ 1A và các tuyến đường ven biển đang tạo nên tam giác vận tải đường bộ – đường biển – hàng không hoàn chỉnh. Đây là yếu tố mà các nhà đầu tư luôn đánh giá cao, bởi nó giảm đáng kể chi phí thời gian và chi phí vận chuyển hàng hóa, giúp tăng sức hấp dẫn của địa phương trong mắt các doanh nghiệp trong và ngoài nước.
Sự phát triển này kéo theo những thay đổi sâu sắc trong đời sống kinh tế – xã hội. Người dân không còn chỉ trông chờ vào nghề biển hay nông nghiệp truyền thống mà có nhiều lựa chọn hơn, từ làm việc trong các nhà máy, khu dịch vụ cảng, logistics đến các khu nghỉ dưỡng và dịch vụ du lịch. Các chương trình đào tạo nghề ngắn hạn về vận hành thiết bị, an toàn lao động, ngoại ngữ và kỹ năng dịch vụ sẽ giúp lao động địa phương nhanh chóng thích ứng với yêu cầu mới của thị trường, nâng cao thu nhập và ổn định đời sống.
Tuy nhiên, tiềm năng lớn cũng đặt ra thách thức không nhỏ. Chân Mây – Lăng Cô vừa là vùng cảng – công nghiệp, vừa là vùng đầm – biển – du lịch, vì vậy việc phát triển phải đi đôi với bảo vệ môi trường và giữ gìn cảnh quan. Quy hoạch tích hợp cần đảm bảo có vành đai sinh thái quanh đầm Lập An, hành lang bảo vệ bờ biển và vùng đệm hợp lý giữa khu công nghiệp, khu dân cư và khu du lịch. Các tiêu chuẩn môi trường đối với cảng và công nghiệp phải được áp dụng nghiêm ngặt, ưu tiên công nghiệp sạch và logistics xanh, kiểm soát chặt chẽ nước thải, khí thải. Du lịch cũng cần phát triển theo hướng bền vững, hạn chế mật độ xây dựng ven đầm, ven biển và khuyến khích những sản phẩm gắn với văn hóa, ẩm thực và làng nghề truyền thống.
Để bứt phá, Chân Mây – Lăng Cô có thể tập trung vào ba hướng chính: phát triển logistics và công nghiệp gắn cảng, hoàn thiện hạ tầng kết nối cảng – khu công nghiệp – cao tốc, hình thành các dịch vụ hỗ trợ cảng; đẩy mạnh du lịch biển – đầm với chuỗi sản phẩm đa dạng, kết hợp nghỉ dưỡng, trải nghiệm văn hóa và thể thao; và đào tạo nghề theo nhu cầu của doanh nghiệp, gắn kết giữa các khu công nghiệp, cảng và khu nghỉ dưỡng để tạo việc làm ổn định, thu hút lao động trẻ.
Sáp nhập địa giới cũng tạo điều kiện để đầu tư công tập trung hơn cho các hạ tầng xã hội như trường học, y tế, cấp nước sạch, xử lý rác thải và không gian công cộng ven biển, ven đầm. Bên cạnh đó, việc bảo tồn bản sắc Lăng Cô với lối sống biển – đầm, ẩm thực hải sản đặc trưng, lễ hội làng và nghề truyền thống sẽ góp phần giữ gìn căn cước văn hóa, gắn kết cộng đồng và tạo sức hút đặc biệt đối với du khách.
Nằm ở vị trí cửa ngõ giao thương của miền Trung, sở hữu đồng thời cảng biển, khu công nghiệp, khu nghỉ dưỡng và tài nguyên biển – đầm độc đáo, lại được nâng đỡ bởi khung thể chế hai cấp của thành phố Huế, Chân Mây – Lăng Cô đang hội tụ đủ điều kiện để bứt tốc. Nếu kiên định nguyên tắc quy hoạch tích hợp, đầu tư hạ tầng trọng điểm, bảo vệ môi trường và phát triển con người, địa phương này hoàn toàn có thể trở thành cực tăng trưởng mới của thành phố Huế, một điểm đến công nghiệp – logistics – du lịch có thương hiệu mạnh trên bản đồ khu vực.
