Sau ngày 1/7/2025, khi TP.HCM hợp nhất với hai địa phương cũ là Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu, nhiều quy trình hành chính liên quan đến giao thông và khiếu nại, tố cáo có sự điều chỉnh lớn. Đặc biệt, việc cấp, đổi giấy phép lái xe, đăng ký ô tô hay thẩm quyền giải quyết khiếu nại đều được phân quyền xuống cấp xã.
Theo Công an TP.HCM, người dân trên toàn địa bàn mới có thể đến công an cấp xã, phường, thị trấn để làm thủ tục cấp, đổi giấy phép lái xe. Hiện tại đã có 25 điểm cấp đổi bằng lái tại các phường, xã trên địa bàn cũ của TP.HCM, cùng với 3 địa điểm cấp đổi do Phòng PC08 trực tiếp thực hiện tại Lý Chính Thắng, Tân Sơn Nhì và Nguyễn Ảnh Thủ. Trong thời gian tới, người dân có thể đến bất kỳ công an cấp xã nào nơi cư trú để thực hiện thủ tục này.
Song song đó, người dân có thể thực hiện thủ tục đổi giấy phép lái xe trực tuyến thông qua Cổng dịch vụ công quốc gia. Lệ phí trực tuyến là 115.000 đồng (rẻ hơn hình thức trực tiếp 20.000 đồng) và kết quả được cập nhật vào ứng dụng VNeID hoặc website tra cứu của Cục CSGT sau 3 ngày làm việc.
Ngoài cấp đổi bằng lái, việc đăng ký ô tô con lần đầu tại khu vực Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu cũ cũng có sự thay đổi lớn. Cụ thể, lệ phí tăng từ 1 triệu đồng lên 20 triệu đồng, do khu vực này nay thuộc khu vực I theo quy định tại Thông tư 71/2025 của Bộ Tài chính. Mức phí này áp dụng cho tất cả xã, phường, trừ đặc khu Côn Đảo.
Một điểm đáng chú ý khác là cơ chế giải quyết khiếu nại, tố cáo sau khi bỏ cấp quận, huyện. Theo Thông tư số 02/2025 của Thanh tra Chính phủ, việc tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo nay thuộc thẩm quyền Chủ tịch UBND cấp tỉnh và Chủ tịch UBND cấp xã. Những hồ sơ khiếu nại, tố cáo đang giải quyết dở dang ở cấp huyện trước đây sẽ được chuyển về cấp xã để xử lý tiếp.
Cơ quan thanh tra cấp tỉnh có trách nhiệm theo dõi, hướng dẫn cấp xã trong quá trình tiếp dân và xử lý khiếu nại, tố cáo, phòng chống tham nhũng. Văn phòng HĐND và UBND xã sẽ tham mưu để Chủ tịch xã xem xét thụ lý hồ sơ. Trường hợp không đủ điều kiện thụ lý, người dân sẽ được thông báo rõ lý do bằng văn bản.
Như vậy, từ sau 1/7, cấp xã trở thành trung tâm thực hiện nhiều thủ tục hành chính quan trọng, từ giấy phép lái xe, đăng ký xe, đến tiếp nhận và giải quyết khiếu nại. Việc phân quyền sâu này đang tạo ra bước chuyển lớn trong cải cách hành chính ở TP.HCM mở rộng.
